Thơm cay bánh cáy Thái Bình

Thứ Tư, ngày 09/01/2013, 17:00

Tên bánh cáy được chế biến vô cùng khéo léo từ chính những nông sản thân quen.

Như bánh đậu xanh của Hải Dương, bánh phu thê của Bắc Ninh, bánh cáy từ bao đời nay đã trở thành một niềm tự hào của tỉnh Thái Bình.

Thơm cay bánh cáy Thái Bình - 1

Bánh cáy làng Nguyễn, đặc sản quê lúa Thái Bình - Ảnh: Thúy Hằng

Từ thành phố Thái Bình, xuôi theo quốc lộ 39 tới huyện Đông Hưng, gặp xã Nguyên Xá, ngửi thấy từ đầu làng mùi thơm ngọt ngào của gạo nếp, của nha, của mứt, khứu giác tự mách bảo với ta đã đến đất làng Nguyễn - quê tổ món bánh cáy.

Bánh được làm hoàn toàn từ những nông sản của địa phương như gạo nếp, mứt bí, dừa, vừng (mè), lạc (đậu phộng). Sở dĩ bánh có tên là bánh cáy bắt nguồn từ câu chuyện mang tính kỳ thú vẫn được kể lại ở làng Nguyễn.

Chuyện kể, một bà lão quanh năm làm ruộng tự chế biến được một món bánh có tên bánh cay từ gạo nếp, gừng tươi... Bà mang món bánh dâng lên Đức Vua và được ngợi khen, làng Nguyễn từ đó nức tiếng với món bánh cay độc đáo.

Một đêm bà lão nằm mơ có con cáy đến khóc mình. Ít lâu sau, bà qua đời, xác bà khi mang xuống biển, những đợt sóng biển rẽ ra, đón bà vào lòng đại dương. Từ đó, tên bánh cáy được đặt cho món bánh ngọt ngon, tưởng nhớ về "cụ tổ" của món bánh quý.

Thơm cay bánh cáy Thái Bình - 2

Dừa tươi được ướp với đường trước khi làm bánh - Ảnh: Thúy Hằng

Có về làng Nguyễn, tận mắt chứng kiến dây chuyền sản xuất bánh cáy của một gia đình có truyền thống lâu đời, mới thấy hết được cái tâm người ta dành cho món ăn quê hương.

Bánh cáy làng Nguyễn được chọn lựa nguyên liệu kỹ càng, gồm có nếp cái hoa vàng tròn mẩy, gấc chín đỏ, lạc, vừng rang vàng, mỡ phần, cơm dừa xắt lát ướp đường, mứt bí dẻo thơm, mạch nha, tinh dầu hoa bưởi.

Để chứng kiến công đoạn sản xuất bánh cáy trọn vẹn, bạn phải ở làng Nguyễn... nửa tháng. Nửa tháng để ướp mỡ phần, cơm dừa trong đường cát trắng cho ngấm. Nếp cái hoa vàng phải ngâm nước, trộn gấc chín đồ thành xôi, rồi ép dẻo, xắt hạt lựu lại đem phơi khô (đây chính là “con cáy”). Thóc tẻ bung trong nồi gang, cho xòe cánh thành một thức gọi là “nẻ”.

Thơm cay bánh cáy Thái Bình - 3

Nhân công của một công xưởng sản xuất bánh cáy đang cắt bánh cáy từ những tấm bánh lớn.

Chiên nẻ, “con cáy” trong dầu ăn. Nấu nóng chảy mạch nha, cho “con cáy”, nẻ, mỡ phần, cơm dừa, mứt bí, gừng sợi, thêm hương hoa bưởi vào đảo thật đều tay đến độ kết dính thích hợp. Rắc thêm vừng, lạc đã được rang giòn lên mặt bánh. Bánh được ép trong khuôn lúc còn nóng.

Những năm trước, bánh cáy được làm hoàn toàn thủ công. Gần đây khi bánh cáy được mang đến nhiều tỉnh thành trong cả nước, để sản xuất được nhiều bánh hơn trong một thời gian ngắn, máy móc hiện đại đã được đưa về làng Nguyễn.

Công nghệ giúp cho người làm bánh đỡ cực trong việc nhào trộn nguyên liệu, chiên, ép bánh. Nhưng một công thức để bánh ngọt vừa đủ độ, không quá mềm, cũng không quá cứng, lại thuộc về tâm huyết của những người bao đời nay gắn bó với món ăn cổ truyền của quê hương.

Bánh cáy ngon là vừa đủ độ dẻo, ngọt, gạo nếp, lạc vừng dậy mùi. Cắn miếng bánh thấy cái lạ miệng khi trong đó có mứt bí, cơm dừa deo dẻo, gừng tươi cay nồng. Ăn bánh cáy mà uống thêm chén trà nóng là đúng kiểu.

Vì cuộc sống mưu sinh, người Thái Bình có khi phải bôn ba khắp các tỉnh thành trong Nam ngoài Bắc, đi đến đâu họ cũng mang theo phong bánh cáy làm quà, coi như một lời giới thiệu về quê hương. Mỗi ngày lễ, tết, cúng giỗ tổ tiên, trên ban thờ trong mỗi gia đình người Thái Bình đều không thể thiếu phong bánh cáy.

Tàn nhang, người trụ cột trong gia đình cắt và chia đều miếng bánh cho mọi người, để con cháu lúc nhâm nhi đặc sản địa phương thêm nhớ cội nguồn của mình là mảnh đất Thái Bình quê lúa...

Thơm cay bánh cáy Thái Bình - 4

Đóng gói bánh cáy để mang đi tiêu thụ khắp cả nước - Ảnh: Thúy Hằng

Thơm cay bánh cáy Thái Bình - 5

Những cửa hàng san sát nhau khắp xã Nguyên Xá, huyện Đông Hưng chuyên bán bánh cáy, kẹo lạc... - Ảnh: Thúy Hằng

Theo Thúy Hằng (ihay)
Cách làm bánh Trung thu Trở về tuổi thơ với bánh trung thu cá nướng xinh yêu Bánh nướng hình cá siêu dễ thương này sẽ là tấm vé quay về thời thơ ấu khiến mâm cỗ Trung thu thêm ý nghĩa. Rằm tháng...
17/08/2017 16:00
Nấu ăn ngon Cách làm măng muối tỏi ớt thơm lừng Măng ngâm tỏi ớt thường không được xem là một món ăn chính mà nó coi như món gia vị ăn kèm. Món ăn này xuất hiện...
17/08/2017 13:00
Món ăn ngon nhất thế giới Món súp  " thần kỳ " , ăn vào đảm bảo to lớn như sumo Bạn muốn to lớn như sumo? Hãy thử chanko nabe, một món ăn tuyệt ngon của Nhật Bản dành cho các đô vật.
17/08/2017 10:00
Mẹo vặt nấu ăn Những thói quen khiến căn bếp bừa bộn như  " bãi chiến trường " Một căn bếp không gọn gàng sẽ khiến bạn thấy nản trong việc dọn dẹp. Những thói quen dưới đây sẽ khiến căn bếp trông...
17/08/2017 03:00
Món ngon 63 tỉnh thành Những đặc sản ngon quên lối về ở xứ sở  " hoa vàng cỏ xanh " Phú Yên nổi tiếng là "thiên đường" của những món hải sản tuyệt ngon, khiến du khách ăn một lần là nhớ mãi không quên.
16/08/2017 19:00
Món ngon mỗi ngày Trà sả gừng thơm lừng cho những ngày  sớm nắng chiều mưa Công thức trà dễ thực hiện và dễ gây nghiện này quả thật là trợ thủ hoàn hảo cho sức khỏe trong những ngày thời tiết...
16/08/2017 16:00
Khám phá du lịch Trung Quốc Chuyến đi Phượng Hoàng cổ trấn chất lừ của nữ du khách Việt khiến dân mạng ganh tỵ Phượng Hoàng rất đẹp, nên dù bạn đi mùa xuân, hạ, thu hay đông thì mỗi mùa đều có nét diễm lệ khác nhau.
17/08/2017 13:09
Du lịch Mỹ Quên đi sự đời tại 10 suối nước nóng bình yên, đẹp tuyệt trần Chúng ta hầu như ai cũng biết những lợi ích về sức khoẻ khi ngâm mình thư giãn trong một suối nước nóng, được coi là...
17/08/2017 10:00
Du lịch Nhật Bản 19 địa điểm ngắm mùa thu đẹp lay động lòng người Mùa thu là thời điểm ảo diệu nhất trong năm, khi cảnh vật khắp thể giới chuyển sang màu đỏ, cam và vang.
17/08/2017 03:00
Du lịch Mỹ 10 lý do khiến đảo Guam trở thành điểm du lịch hấp dẫn Sau khi bị Triều Tiên đe dọa tấn công bằng tên lửa, đảo Guam thuộc lãnh thổ Mỹ bỗng dưng trở thành điểm du lịch nổi...
16/08/2017 19:00
Khám phá du lịch Thái Lan Bỏ cả đống tiền để  " vào tù "  ngủ một đêm như phạm nhân Muốn trải nghiệm cảm giác trong nhà tù, du khách có thể tới những khách sạn đặc biệt dưới đây.
16/08/2017 13:00
Du lịch, lễ hội Bỏ túi những mẹo vặt cực hay ho, hữu ích khi đi cắm trại Khi đi cắm trại, sự hoang sơ và thiếu tiện nghi khiến cuộc sống của bạn thật bất tiện. Những mẹo hữu ích dưới đây sẽ...
16/08/2017 10:12
   
  • Các chuyên mục khác