Sức sống kỳ diệu của ốc đảo giữa sa mạc ở TQ

Thứ Hai, ngày 20/03/2017, 10:00
Sự kiện: Khám phá du lịch Trung Quốc

Dù không nổi tiếng như Vạn Lý Trường Thành, nhưng hệ thống dẫn nước ngầm là một trong những công trình cổ đại nổi bật của Trung Quốc.

Sức sống kỳ diệu của ốc đảo giữa sa mạc ở TQ - 1

Ốc đảo Turpan nằm giữa sa mạc khô cằn.

Nằm giữa sa mạc khô cằn ở phía tây bắc Trung Quốc, vùng lòng chảo Turpan có khí hậu khắc nghiệt nhưng đất đai ở đây rất màu mỡ với các vườn nho xuất hiện ở khắp mọi nơi. Hơn 10 loại nho khác nhau được trồng tại thị trấn này và nguồn nước cung cấp cho chúng được lấy từ hệ thống thủy lợi cổ có tên là karez, một mạng lưới dẫn nước ngầm dưới mặt đất.

Mặc dù không nổi tiếng như Vạn Lý Trường Thành, nhưng karez là một trong những công trình cổ đại nổi bật của Trung Quốc. Được xây dựng bởi người Duy Ngô Nhĩ, hệ thống này từng dẫn nước cho cả Khu tự trị Tân Cương.

Sức sống kỳ diệu của ốc đảo giữa sa mạc ở TQ - 2

Hệ thống karez có chiều dài hơn 5.000 km.

Vận hành dựa trên nguyên lý trọng lực, hệ thống thủy lợi dẫn nước đóng băng dưới mặt đất tới ốc đảo Turpan từ phía tây của chân ngọn núi Thiên Sơn. Để tránh nước bốc hơi dưới ánh nắng mùa hè, các đường hầm ngầm được xây dựng để kết nối hơn 1.000 giếng nước khắp khu vực. Mỗi đường hầm có chiều dài từ 3 đến 30km.

Vào năm 1784, hệ thống karez có tổng chiều dài 5.272km, với 1.237km kênh dẫn nước chạy qua vùng lòng chảo Turpan. Nước chảy trực tiếp tới các trang trại và vườn nho, trong khi người dân ở đây sử dụng nước từ  172.367 giếng khác nhau.

Sức sống kỳ diệu của ốc đảo giữa sa mạc ở TQ - 3

Hệ thống karez dẫn nước từ núi Thiên Sơn  vùng lòng chảo Turpan.

Một hệ thống thủy lợi tương tự, tên qanat, đã được xây dựng trước đó 1 thế kỷ ở Nam Tư. Các thương nhân đến từ khu vực Iraq và Iran ngày nay đã mang công nghệ xây dựng hệ thống dẫn nước ngầm tới vùng miền Tây của Trung Quốc.

Hệ thống karez đã giúp vùng lòng chảo Turpan trở thành một ốc đảo dọc Con đường tơ lụa (The Silk Road) huyền thoại. Nó cũng khiến những người dân sinh sống tại đây trở nên giàu có.

Hệ thống karez được coi là công trình lịch sử quan trọng nhất tại Khu tự trị Duy Ngô Nhĩ Tân Cương. Nhưng tình trạng ấm lên toàn cầu và công nghiệp hóa ở khu vực này trong vài thập kỷ qua đã khiến dòng sông băng trên núi Thiên Sơn tay chảy và nước bốc hơi nhanh hơn.

Sức sống kỳ diệu của ốc đảo giữa sa mạc ở TQ - 4

Hệ thống karez là một trong những công trình cổ đại nổi bật của Trung Quốc.

“Tình trạng hạn hán xảy ra thường xuyên trong vài thế kỷ gần đây”, Ahmat, một hướng dẫn viên du lịch địa phương, cho biết. “Cách đây 1.000 năm, sa mạc Taklimakan không phải ở đây”.

Trong khi đó, nhu cầu nước rất lớn từ các nhà máy quanh vùng đã càng khiến nguồn nước cạn kiệt. Những gì còn lại của hệ thống karez là vành đai an toàn cho người Duy Ngô Nhĩ để chống chọi lại mùa đông khắc nhiệt và mùa hè nóng bức.

Thiếu các kênh nước ngầm, cuộc sống ở Turpan không thể tồn tại. Những loài cây như nho, mơ, bông và dưa hấu cũng không thể phát triển. Đường ống dẫn nước từ bên ngoài sa mạc có thể là một giải pháp, nhưng tại những nơi đã lắp đặt đường ống thay thế, người dân cho rằng nước có vị khác với nước của hệ thống karez.

Sức sống kỳ diệu của ốc đảo giữa sa mạc ở TQ - 5

Nho trồng ở Turpan có vị ngọt đặc biệt.

Chính phủ Trung Quốc đã đầu tư 45 triệu NDT để bảo vệ hệ thống thủy lợi cổ đại. Từ năm 2009, hơn 600km đường hầm đã được nạo vét bùn và nhiều giếng trữ nước xuống cấp đã được sửa chữa.

Ngày nay, Turpan trở thành nơi sản xuất nho khô xanh lớn nhất thế giới. Sản phẩm nho khô ở đây có vị ngọt đặc biệt nhờ được tưới nước mát từ trên núi chảy qua hệ thống đường hầm cổ đại.

Theo Huy Phong (Theo BBC) (Dân Việt)

Tin cùng sự kiện Khám phá du lịch Trung Quốc

Khám phá du lịch Đà Lạt Ngôi chùa kỳ quái làm từ  ve chai  khiến du khách tròn mắt khi ghé thăm Với lối kiến trúc độc đáo, toàn bộ các chi tiết trang trí trong chùa đều được tạo nên từ các mảnh chai, mảnh sành đã...
18/08/2017 03:00
Du lịch, lễ hội Có gì bên trong khu nghỉ dưỡng xa hoa, nơi  Thần Sấm Thor "  vừa mừng sinh nhật? Mới đây, diễn viên Chris Hemsworth cùng bà xã xinh đẹp Elsa Pataky và vài người bạn thân đã "rủ nhau đi trốn" để mừng...
17/08/2017 19:00
Khám phá du lịch Trung Quốc Chuyến đi Phượng Hoàng cổ trấn chất lừ của nữ du khách Việt khiến dân mạng ganh tỵ Phượng Hoàng rất đẹp, nên dù bạn đi mùa xuân, hạ, thu hay đông thì mỗi mùa đều có nét diễm lệ khác nhau.
17/08/2017 13:09
Du lịch Mỹ Quên đi sự đời tại 10 suối nước nóng bình yên, đẹp tuyệt trần Chúng ta hầu như ai cũng biết những lợi ích về sức khoẻ khi ngâm mình thư giãn trong một suối nước nóng, được coi là...
17/08/2017 10:00
Du lịch Nhật Bản 19 địa điểm ngắm mùa thu đẹp lay động lòng người Mùa thu là thời điểm ảo diệu nhất trong năm, khi cảnh vật khắp thể giới chuyển sang màu đỏ, cam và vang.
17/08/2017 03:00
Du lịch Mỹ 10 lý do khiến đảo Guam trở thành điểm du lịch hấp dẫn Sau khi bị Triều Tiên đe dọa tấn công bằng tên lửa, đảo Guam thuộc lãnh thổ Mỹ bỗng dưng trở thành điểm du lịch nổi...
16/08/2017 19:00
Cháu trai bị xích chân, lang thang giữa chợ gây phẫn nộ Cháu trai khoảng 10 tuổi bị xích chân bằng dây xích lớn khi đi ra chợ khiến người dân bức xúc.
18/08/2017 09:40
BOT: Cổ tích và thủ đoạn Trên thế giới, xây dựng hạ tầng đường bộ vốn là lĩnh vực khó thu hút đầu tư tư nhân, do yêu cầu vốn lớn, thời gian...
18/08/2017 09:30
Cuối tuần, miền Bắc hết mưa to, miền Trung lo lũ quét Đợt mưa lớn trên diện rộng ở Bắc Bộ sẽ chấm dứt từ hôm nay nhưng các tỉnh Trung Bộ lại đối mặt với mưa to và lũ quét.
18/08/2017 08:55
Đồng loạt xả hàng trước ngày trả đất quốc phòng ở Tân Sơn Nhất Hàng chục ki-ốt dọc đường Trường Chinh bắt đầu xả hàng để trả đất quốc phòng ở sân bay Tân Sơn Nhất.
18/08/2017 08:35
Khách sạn có được phạt 1 triệu đồng/lần gửi xe? Nhiều ý kiến cho rằng khách sạn Fortuna vô lý trong vụ phạt 1 triệu đồng/lần gửi xe máy qua đêm.
18/08/2017 08:05
Tượng đài đang xây có nguy cơ đổ sụp xuống sông Công trình di tích lịch sử “Đại đội săn tàu” trên sông Giồng Trôm sắp hoàn thành thì bị sạt lở, sắp sụp.
18/08/2017 07:47
   
  • Các chuyên mục khác