Quan chức đua nhau đi học tiến sĩ

Thứ Ba, ngày 26/04/2016, 13:30
Sự kiện: Sau đại học

Một phần không nhỏ quan chức đua nhau đi học tiến sĩ. Vì quan phải tiến sĩ thì mới xịn.

Quan chức đua nhau đi học tiến sĩ - 1

Các học viên cao học và nghiên cứu sinh làm thủ tục nhập học.

Trao đổi với PV Tiền Phong về tình trạng “lạm phát” đào tạo tiến sĩ ở nước ta hiện nay, các chuyên gia cho rằng có nguyên nhân từ việc một bộ phận không nhỏ quan chức đua nhau đi học tiến sĩ, do đó có cầu thì ắt có cung.

TS Nguyễn Đức Hoạt, nguyên chủ nhiệm khoa tiếng Anh, ĐH Ngoại thương:

Ở Việt Nam, tiến sĩ chủ yếu công tác trong ngành sư phạm, giảng dạy tại các trường ĐH, CĐ hoặc làm việc tại các viện nghiên cứu. Nhưng cũng có một phần không nhỏ quan chức đua nhau đi học tiến sĩ. Vì quan phải tiến sĩ thì mới xịn. Quan chức đúng là cần chuyên môn nhưng không đến mức phải tiến sĩ.  Ở Việt Nam, chúng ta đang nhầm khoa học với công nghệ. Tiến sĩ ở nước ngoài là làm khoa học, còn công nghệ là ứng dụng khoa học vào thực tế. 

Điều này có nghĩa là chúng ta đang sính bằng cấp, thưa ông?

Khi nào có cầu ắt sẽ có cung, khi cầu sai thì người ta sẽ làm sai. Vừa qua, tôi được tới 4-5 trường ĐH mời ra đứng tên để thành lập khoa. Hóa ra ta đang rất thiếu cái danh này. Ở nước ngoài làm tiến sĩ phải mất 6 năm, bỏ nhà bỏ cửa để đi làm nhưng Việt Nam chỉ có 3 năm mà lại được ngồi ở nhà, không phải tập trung tại trường. Bài báo không phải đi qua seminar nào. Đội ngũ hướng dẫn cũng chủ yếu chỉ “cơm chấm cơm”. Thầy vừa làm nghiên cứu xong, mấy năm sau lại quay lại hướng dẫn.

GS.TS Đặng Hùng Võ, nguyên  Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường:
Không nhất thiết làm quản lý phải có học vấn cao

Ở khá nhiều cơ sở, đánh giá chung của tôi là chất lượng chưa cao. Nhất là khi chúng ta mở ra đào tạo thạc sĩ nhiều, chất lượng cũng chỉ nhỉnh hơn so với ĐH. Từ “đà” thạc sĩ, nhiều người có nhu cầu làm tiến sĩ. Trong khi đó, chúng ta thường dễ dãi với nhau về đề tài luận án tiến sĩ.

Tôi quan niệm, luận án tiến sĩ phải có cái mới đáng giá ở mức độ nhất định, tất nhiên không đòi hỏi sáng tạo quá nhiều. Tri thức càng lên cao phải càng khó thì mới đảm bảo được chất lượng. Còn hiện nay, chúng ta đào tạo tiến sĩ phần chạy theo thành tích, phần chạy theo thị trường có cầu thì có cung. Quan điểm đào tạo trong giáo dục mà đơn giản như kinh tế trong cơ chế thị trường thì không ổn. Tôi cho rằng phải có cái khác để nâng cao chất lượng.

Quan chức đua nhau đi học tiến sĩ - 2

GS.TS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Như ông nói, đào tạo tiến sĩ hiện nay quá dễ dãi với đề tài luận án, nguyên nhân xuất phát từ đâu, thưa ông?

“Không nhất thiết mọi người quản lý phải có học vấn cao. Bởi vì kỹ thuật quản lý, chuyên môn quản lý đòi hỏi con người những bản lĩnh khác với bản lĩnh học hành như biết nhìn xa, trông rộng, bản lĩnh quyết định trước những việc khó khăn...” 

GS.TS Đặng Hùng Võ
Nguyên Thứ trưởng Bộ TN&MT

Thứ nhất là tư duy của người Việt Nam từ xưa đến nay đều coi trọng việc học và đó là cách duy nhất để làm quan. Thứ hai là yếu tố thị trường, nếu đảm bảo cung cầu dễ dàng thì nó tồn tại nhất là khi pháp luật không có quy định cụ thể. Thứ ba là vì cách cất nhắc cán bộ. Do chúng ta không dám nhìn thẳng, không đánh giá thẳng vào năng lực của từng người nên mới phải đưa ra tiêu chí mang tính hình thức. Ví dụ: bằng cấp cao hơn thì ưu tiên hơn... Khi đã đưa ra những tiêu chí này thì những danh hiệu, những chức danh đi theo tiêu chí đó cũng trở nên giả tạo. 

Vậy theo ông, ở cấp độ quản lý nhà nước thì có cần người có trình độ học vấn cao như thế không?

Tôi cho rằng 2 chuyện này khác nhau. Không nhất thiết mọi người quản lý phải có học vấn cao. Bởi vì kỹ thuật quản lý, chuyên môn quản lý đòi hỏi con người những bản lĩnh khác với bản lĩnh học hành như biết nhìn xa, trông rộng, bản lĩnh quyết định trước những việc khó khăn... Người đi theo con đường học vấn lại đòi hỏi bản lĩnh khác như sáng tạo. Nhưng khi chúng ta dính hai chuyện này với nhau thì nó sẽ tác động tới đào tạo.

Ông nghĩ sao khi có ý kiến cho rằng đào tạo tiến sĩ khoa học xã hội của Việt Nam  hiện nay có vấn đề nhất?

Tôi cho rằng xã hội hay kỹ thuật thì cách tiếp cận bằng cấp ngang nhau. Có nhiều người kêu rằng một số đề tài khoa học xã hội hiện nay không có ý nghĩa. Điều này là đúng, nhưng do mọi người không thông thạo các đề tài kỹ thuật, kinh tế, công nghệ. Các đề tài này cũng như thế thôi, là vấn nạn chung của nước ta.  Có lẽ chỉ khoa học cơ bản ít hơn vì nó nằm ở không gian hoàn toàn khác, không sát “mặt đất”. Vì nó có tiêu chí đánh giá về mặt khoa học rõ ràng. Còn tất cả thứ khoa học gắn với “mặt đất” thì đều vướng phải vấn đề: đề tài không ra làm sao cả.

Do chúng ta hư danh hay còn do trình độ của người thầy, thưa ông?

Chắc chắn do trình độ của thầy cô. Các nước rất tôn trọng trình độ thật của con người thông qua các công trình thực của người đó. Nhưng ở Việt Nam, chúng ta  vẫn cứ líu ríu mấy chuyện không dám nhìn thẳng vào sự thật khi đánh giá người này kém, người kia giỏi.

Trong khi Việt Nam quy định sau khi bảo vệ 3 năm, tiến sĩ sẽ được quay lại hướng dẫn nghiên cứu sinh thì các nước không ấn định về mặt thời gian, họ chỉ quan tâm người đó có nổi tiếng hay không. Vì thực tế, có nhiều người còn nổi tiếng trước khi làm tiến sĩ. Họ đánh giá con người đó có thực sự được các nhà khoa học trọng vọng không, có thực sự có tài không.

Còn chúng ta không dám làm việc đó, chúng ta đành đưa ra các tiêu chí hình thức. Chúng ta không dám nhìn vào nội dung xem người đó có bao nhiêu công trình khoa học được công bố ở nước ngoài, trong nước, bao nhiêu công trình được trích dẫn ở các đề tài khoa học khác. Chúng ta không dám đưa ra những tiêu chí mang tính nội dung.

Theo Hoa Ban (Tiền Phong)

Tin cùng sự kiện Sau đại học

Giáo dục Trường ĐH sẽ có doanh nghiệp để bán kết quả nghiên cứu Đó là một trong số những thay đổi trong dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục Đại học, được bà...
25/11/2017 10:00
Dạy con 4 điều tưởng như vô hại của cha mẹ tác động cực xấu tới con Nhiều lời khuyên cha mẹ đưa ra với mong muốn mang lại những điều tốt nhất cho con nhưng không hề mang lại tác dụng...
25/11/2017 03:00
Những thần đồng - thiên tài nổi tiếng TG 8 thiên tài vĩ đại số 1 trong lịch sử mắc bệnh thần kinh không bình thường Newton, Einstein hay Michelangelo... đều là những thiên tài nổi tiếng trong lịch sử nhân loại nhưng ít ai biết rằng,...
24/11/2017 17:00
Thời sự Đề xuất miễn học phí: Phụ huynh có phải gánh thêm khoản khác? “Miễn học phí rồi liệu có đẻ ra một đống phí con, cháu, chắt trong trường học như kiểu thay đổi tên gọi, hình thức...
24/11/2017 16:00
Giáo dục Cả xã hội Hàn Quốc hướng về kỳ thi có ý nghĩa  ' thay đổi số phận ' Cuối cùng ngày thi quyết định cuộc đời của nửa triệu học sinh cấp 3 tại Hàn Quốc cũng được diễn ra sau hơn ba năm dài...
24/11/2017 15:00
Dạy con Tạo không gian an toàn cho trẻ em trong nhà ở Một trong những mối quan tâm hàng đầu của các bậc cha mẹ có con nhỏ là làm thế nào để bố trí cho các bé một không...
24/11/2017 12:00
Những tâm sự hay Cái kết đắng ngắt cho chàng trai để quên  áo mưa  ở siêu thị Cùng bạn gái vào siêu thị mua bao cao su, anh chàng vô tình chạm mặt bố vợ tương lai.
25/11/2017 09:33
Những tâm sự hay Chung giường hơn 3 năm, chồng vẫn chỉ coi tôi như em gái Tôi đã vô cùng thất vọng và cảm thấy cuộc sống có chồng mà cô đơn cùng cực.
25/11/2017 08:16
Giới trẻ 2017 Đám cưới kéo dài 15 ngày tiêu hết 10 tỷ đồng gây  " sốt "  dân mạng Đám cưới kéo dài 15 ngày với sự xuất hiện của hàng loạt sao "khủng", đón dâu bằng siêu xe Rolls-Royce tại Bắc Ninh gây...
25/11/2017 08:00
Những tâm sự hay Cuộc sống ác mộng về đêm bên người chồng kém tuổi… Cuộc sống hôn nhân của tôi ban ngày cũng bình thường như mọi gia đình khác, nhưng đêm đến thực sự là một cơn ác mộng...
25/11/2017 07:57
Clip hot Thanh niên mạo hiểm trên nóc nhà khiến ai cũng thót tim Những pha nhào lộn và "tự sướng" trên nóc nhà chọc trời của chàng trai khiến ai cũng hết hồn.
25/11/2017 06:00
Hotgirl - Hot boy Nữ biker Việt lên báo Thái vì quá đẹp, ngắm nhan sắc thật còn giật mình hơn Khi không đứng cạnh những chiếc xe hầm hố, hot girl xứ Nghệ lại đẹp ngọt ngào và gợi cảm.
25/11/2017 00:03
   
  • Các chuyên mục khác