Trẻ thích… bịa chuyện: Nói dối hay trí tưởng tượng bay bổng?

Chủ Nhật, ngày 03/05/2015, 08:09

Nghe bạn bè của Minh (6 tuổi) kể bố bé vừa xã hội chém đứt lìa chân, cô Mai liền hớt hải gọi điện cho mẹ Minh. Cô rất bất ngờ khi chính mẹ bé cũng không hề hay biết chuyện “tày đình” này.

Cô Mai (giáo viên tiểu học) kể lại, từng hơn 10 năm dạy học sinh lớp 1 nên cô rất hiểu tâm lý bọn trẻ. Tuy nhiên trường hợp bé Minh thì lần đầu tiên cô gặp phải. Bình thường bé là đứa trẻ cực kỳ hiếu động, bé hiếm khi ngồi yên được cả một tiết học.

Trẻ thích… bịa chuyện: Nói dối hay trí tưởng tượng bay bổng? - 1


Hầu hết trẻ bịa chuyện nhằm thu hút sự chú ý.

Điều đặc biệt là, mỗi khi ra chơi bé thường kể chuyện gia đình mình với niềm hân hoan phấn khởi. Bé nói nhà bé có một em gái, bố bé là giám đốc nên hàng ngày đều có ô tô đến đón đi làm. Nhà bé ở là một biệt thự với 3 người giúp việc. Cuối tuần nào bé cũng được bố mẹ cho đi chơi, đi ăn ở khách sạn 4 sao…

“Vì cũng mới vào đầu năm học, trong khi lớp đông học sinh nên tôi cũng chưa nắm được hết hoàn cảnh gia đình từng cháu một. Nên vẫn cứ tin những điều cháu nói là đúng. Ai dè, một hôm nghe các bạn kể bố bạn Minh bị xã hội đen chém, đứt cả bàn chân phải vào viện cấp cứu, tôi thực sự hoảng hồn, sợ ảnh hưởng đến tâm lý của cháu nên mới gọi điện cho mẹ Minh để hỏi thăm. Ai ngờ, mẹ bé khẳng định không có chuyện đó” – Cô Mai nói.

Sau này, mẹ Minh cũng đã phải nhờ cô can thiệp giúp vì bé Minh rất hay bịa chuyện. Không chỉ bịa khi đến lớp, mỗi khi chơi với các bạn cũng xóm, Minh cũng hay kể mình là hoàng tử; và nhà ông bà ngoại Minh thì ở tận… sao hỏa. Kỳ thực bố Minh chỉ là cán bộ bình thường, ở nhà tập thể, cuộc sống bình thường chứ không hẳn tuần nào cũng được đi ăn ở nhà hàng hay có tới… 3 người giúp việc.

Theo TS. BS Lã Thị Bưởi, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học Tâm lý – Giáo dục thì nhiều trẻ vẫn hay bịa chuyện  thường gặp ở độ tuổi 7- 8 tuổi trở lên khi trẻ bắt đầu đến trường. Điều này thể hiện sự phát triển tâm lý chưa phù hợp.

Nguyên nhân là do ở  độ tuổi này, trí tưởng tượng trẻ rất phong phú. Đôi khi, đứa trẻ bịa chuyện theo trí tưởng tượng chứ không hẳn là  biạ chuyện… Bởi bản thân đứa trẻ đọc quá nhiều truyện tranh, phim viễn tưởng, những hình ảnh “ siêu thực” được lặp đi lặp lại trong não của trẻ đến một lúc nào đó làm trẻ huyễn hoặc, mơ tưởng mình giống những nhân vật trong truyện, trong phim…Mục đích của việc bịa chuyện nhằm lôi kéo mọi người, gây sự chú ý của mọi người khiến trẻ tự hào khi thấy mình nổi bật hơn các bạn.

Ngoài ra cũng có một số trường hợp trẻ bịa chuyện, nói dối một cách có ý thức. Nguyên nhân là do trẻ sợ. Ví dụ nó đã có một kinh nghiệm trước đó rồi, bé làm hư hỏng như vậy thì bố mẹ có một thái độ rất nghiêm khắc, thậm chí la mắng trẻ một cách thậm tệ. Và để thoát khỏi tình trạng tệ hại như vậy thì trẻ phải nghĩ ra một cách gì đó khác hơn để mà tránh tội cho mình. Cho nên, người lớn phải phân biệt lúc nào là biạ chuyện thật sự, lúc nào là không ý thức.

TS Bưởi cho biết, trong suốt 43 năm làm nghề với thời gian dài tại khoa thần kinh bệnh viện trường ĐH Y Hà Nội, bà đã tiếp nhận và điều trị cho nhiều trẻ thích bịa chuyện này cho thấy khi trẻ đã ý thức với mỗi lời nói, hành vi của mình khi được bố mẹ uốn nắn thì chứng “bịa chuyện” không còn.

“Không có bằng chứng nào cho thấy thói quen bịa chuyện của trẻ là tiền đề cho chứng “hoang tưởng” về sau. Tuy nhiên, đối với cha mẹ nếu con mình có hành vi này cũng không nên bỏ qua. Bởi việc bịa chuyện được lặp đi lặp lại thường xuyên mà không được can thiệp kịp thời sẽ rất dễ tạo thành hành vi nói dối”- TS Bưởi nói.

TS Bưởi cũng cho biết thêm thường những đứa trẻ hay bịa chuyện thường có những khiếm khuyết về tâm lý, trẻ thường kém tập trung, giảm sự chú ý và kết quả học tập giảm sút. Vì thế, phần lớn, khi cha mẹ thấy con mình bịa chuyện, thì lập tức cho rằng các em nói dối, lên án hành động đó và la mắng các em. Thậm chí còn xử phạt và đe doạ khi thấy các em tiếp tục có hành vi bịa chuyện.

Tuy nhiên, theo TS Bưởi thì đây là sai lầm mà bố mẹ mắc phải. Cha mẹ cần phải có một thái độ tích cực và giúp trẻ phân biệt giữa thực tế và tưởng tượng. Cần lập ra một thời gian biểu cụ thể, ở đó hướng trẻ đến những hoạt động thể lực (các câu lạc bộ võ thuật, cầu lông, bơi lội, đàn…) nhằm hạn chế trẻ xem ti vi,  chơi Ipad, máy tính… và đọc những quyển truyện không phù hợp.

TS Bưởi nhấn mạnh: Mỗi khi phát hiện trẻ bịa chuyện cha mẹ cần phải đối thoại với trẻ để tìm hiểu xem các em muốn gì khi kể câu chuyện bịa ấy. Và điều quan trọng hơn cả là phải giữ thái độ bình thường, không làm căng thẳng tình huống câu chuyện, tránh có thái độ lên án và xử phạt để từ đó phân tích, giải thích cho trẻ việc bịa chuyện có thực sự “tốt” như trẻ mong đợi hay không?

 

Theo Ngô Châu Anh (Infonet.vn)
Chương trình du học đảm bảo việc làm tại Nhật Bản Sau khi tốt nghiệp khóa học tiếng Nhật, du học sinh được đảm bảo việc làm lâu dài tại các công ty hàng đầu của Nhật.
19/01/2018 18:00
Giáo dục Chương trình giáo dục phổ thông mới có gì đặc biệt? Chiều 19/1, Bộ GD-ĐT công bố Dự thảo chương trình môn học mới từ cấp tiểu học đến THPT.
19/01/2018 17:50
Những điều cần biết về tuyển sinh đại học, cao đẳng ĐH Quốc gia sẽ tuyển sinh đại học chính quy năm 2018 ra sao? So với năm trước đây, năm 2018 ĐHQGHN tiếp tục phát triển các chương trình đào tạo theo hướng liên ngành và xuyên...
19/01/2018 12:00
Giáo dục Sự thật học sinh bị thầy giáo tát nhập viện gây xôn xao UBND thị xã Đông Triều (Quảng Ninh) đã thông tin kết quả xác minh ban đầu vụ việc, phụ huynh tố thầy giáo tát con...
19/01/2018 10:00
Giáo dục Nhiều cái  lần đầu tiên có  với học sinh phổ thông Theo dự kiến, trong tháng 1/2018, Bộ GD&ĐT sẽ công bố Dự thảo Chương trình môn học để lấy ý kiến toàn xã hội. Hiện...
19/01/2018 08:20
Quiz Bài kiểm tra IQ nổi tiếng khó nhằn, chỉ 1% dân số thế giới trả lời đúng tất cả Bài kiểm tra IQ hóc búa và lắt léo dưới đây được đăng tải trên trang web Thesun đã khiến không ít người vò đầu bứt...
19/01/2018 03:00
Hotgirl - Hot boy Cô gái khiến dân mạng xôn xao vì bức ảnh bị chụp trộm trong đám cưới Lộng lẫy áp đảo cả cô dâu, cô gái trẻ “gây bão” dân mạng.
19/01/2018 16:40
Những tâm sự hay Nỗi tủi nhục của chàng rể 3 năm ăn Tết nhà vợ Mỗi khi tôi nói muốn được đưa vợ con tôi về quê ăn Tết, vợ tôi sẽ viện 1001 lý do để từ chối. Nhà vợ tôi cũng hùa vào...
19/01/2018 15:25
Giới trẻ 2018 Buộc phải cưới vì bị người làng bắt gặp ở cùng nhau trong vườn chôm chôm Mặc dù không có bất cứ hành động yêu thương nào, cặp đôi vẫn bị ép cưới chỉ vì ở cùng nhau một chỗ.
19/01/2018 14:47
Phụ nữ và gia đình 20 điều mà phụ nữ có gia đình nhất định phải biết Trong hôn nhân, sẽ không ai đủ kiên nhẫn đợi ai và không phải ai cũng tự nhận thức mình phải cho đi khi được nhận quá...
19/01/2018 14:30
Tình yêu giới trẻ hiện nay Từ chối hẹn hò phút trước, phút sau chàng trai hối hận vì cô gái quá xinh Anh chàng chọn cô thứ nhất theo tiếng gọi trái tim nhưng khi thấy cô thứ hai xinh quá lại muốn được chọn lại.
19/01/2018 10:40
Giới trẻ 2018 Giới siêu giàu tích cực hưởng ứng tinh thần  tháng giêng là tháng ăn chơi Được thành lập và trở nên nổi tiếng suốt nhiều năm nay, tài khoản ‘Hội con nhà giàu Instagram’ vẫn hoạt động sôi nổi...
19/01/2018 10:35
   
  • Các chuyên mục khác