Chứng khoán phái sinh: Rủi ro nào nhà đầu tư phải đối mặt?

Thứ Ba, ngày 05/09/2017, 17:05
Sự kiện: Tin chứng khoán

Thị trường chứng khoán phái sinh (CKPS) mới đi vào hoạt động từ ngày 10/8 nhưng số lượng nhà đầu tư tham gia ngày một gia tăng. CKPS mang lại cơ hội kiếm lời lớn với lợi thế đòn bẩy cao nhưng nếu không tỉnh táo khi bước vào, nhà đầu tư có thể “đứt tay” với thị trường tài chính bậc cao này.

3 lưu ý đặc biệt trước khi giao dịch

Trước khi thực hiện giao dịch mua/bán hợp đồng tương lai nhà đầu tư cần ký quỹ. Trong giao dịch cổ phiếu, ký quỹ là việc công ty chứng khoán cho nhà đầu tư vay tiền để mua chứng khoán thì ký quỹ trong giao dịch chứng khoán phái sinh là việc nhà đầu tư đặt cọc một khoản tiền để đảm bảo cho các giao dịch của mình được thực hiện. 

Hiện tại, tỷ lệ ký quỹ theo quy định của VSD là 10% (tỷ lệ này sẽ được VSD xác định lại định kỳ vào ngày mùng 01, 10, và ngày 20 hàng tháng và công bố 2 ngày làm việc trước khi áp dụng mức ký quỹ mới) nhưng để phòng ngừa rủi ro, các CTCK thường yêu cầu mức ký quỹ cao hơn, từ 13,5-15%.  

Chứng khoán phái sinh: Rủi ro nào nhà đầu tư phải đối mặt? - 1

CKPS hấp dẫn bởi lợi nhuận nhưng đi kèm là không ít rủi ro.

Cùng đó, cần duy trì mức ký quỹ yêu cầu. Hàng ngày, vào cuối giờ giao dịch, VSD sẽ tính toán giá trị lãi, lỗ ròng đối với các hợp đồng phái sinh mà nhà đầu tư nắm giữ. Trường hợp giá trị của các hợp đồng này tăng hoặc giảm không theo kỳ vọng khiến nhà đầu tư lỗ ròng dẫn tới số dư trong tài khoản ký quỹ giảm xuống dưới mức ký quỹ yêu cầu, nhà đầu tư cần lưu ý nộp đủ số tiền ký quỹ duy trì yêu cầu nhằm duy trì vị thế hiện có. 

Hoặc nhà đầu tư có thể lựa chọn đóng bớt vị thế hợp đồng để giảm mức ký quỹ yêu cầu hoặc đóng toàn bộ vị thế hợp đồng đang nắm giữ. Nếu không, CTCK sẽ tiến hành đóng một phần vị thế hợp đồng của nhà đầu tư theo chính sách của CTCK theo cách mà nhà đầu tư không mong muốn (ví dụ CTCK có thể giao dịch các hợp đồng tương lai của nhà đầu tư với giá bán thấp nhất hoặc giá mua cao nhất). 

Mỗi sản phẩm chứng khoán phái sinh có thời gian đáo hạn khác nhau tùy vào tháng đáo hạn, cụ thể là vào ngày Thứ Năm thứ ba của tháng đáo hạn. Trường hợp nhà đầu tư nắm giữ vị thế tới ngày đáo hạn, VSD sẽ thực hiện tất toán lãi, lỗ trên hợp đồng nắm giữ và thực hiện bù trừ thanh toán. Sau ngày giao dịch cuối cùng, sản phẩm đáo hạn sẽ không còn giao dịch.

Cẩn thận con dao hai lưỡi

Cũng như các sản phẩm tài chính khác, nhà đầu tư khi tham gia thị trường phái sinh đều phải đối mặt với các rủi ro về biến động giá chứng khoán và thanh khoản của chứng khoán trên thị trường.

Lợi thế của việc tham gia vào hợp đồng tương lai là nhà đầu tư có thể dùng đòn bẩy để mua hợp đồng tương lai, nghĩa là nhà đầu tư chỉ cần bỏ ra một khoản tiền đặt với một tỷ lệ nhất định để giao dịch các hợp đồng tương lai có giá trị lớn hơn gấp nhiều lần. 

Nhưng, đây cũng là một con dao hai lưỡi. Nếu giá của hợp đồng tương lai mà nhà đầu tư đã giao dịch biến động theo chiều hướng có lợi, nhà đầu tư sẽ ghi nhận một khoản lời lớn. Tuy nhiên, nếu giá hợp đồng tương lai biến động theo chiều hướng bất lợi, nhà đầu tư sẽ thua lỗ lớn. 

Nếu khoản tiền ký quỹ trong tài khoản của nhà đầu tư giảm xuống dưới mức yêu cầu mà nhà đầu tư không ký quỹ bổ sung kịp thời, CTCK sẽ buộc phải đóng bớt một phần hoặc toàn bộ vị thế hợp đồng đang nắm giữ của nhà đầu tư. Tài khoản nhà đầu tư có thể sẽ ghi nhận một khoản lỗ lớn có thể cao hơn mức ký quỹ ban đầu mà nhà đầu tư đã nộp vào trước khi giao dịch, thậm chí mất trắng khoản ký quỹ ban đầu. 

Để phòng ngừa rủi ro, cách tốt nhất là nhà đầu tư nên tìm hiểu kỹ các quy định, cách thức giao dịch, đặc biệt cách thức ký quỹ để tránh những tổn thất đáng tiếc trước khi tham gia đầu tư trên thị trường này. Cùng đó, cần có kiến thức vững về CKPS đồng thời phải am hiểu về thị trường cơ sở, bởi CKPS liên quan đến tài sản cơ sở, liên quan đến thị trường, các chỉ số cổ phiếu, trái phiếu … để có thể dự báo chính xác xu hướng thị trường và cân nhắc mức độ sử dụng đòn bẩy khi quyết định số lượng vị thế hợp đồng sẽ tham gia. 

Nhà đầu tư nên nắm giữ số lượng nhỏ các hợp đồng khi mới tham gia giao dịch để làm quen dần cách thức giao dịch trên thị trường. Khi nhận thấy việc dự báo xu hướng không đúng, nhà đầu tư có thể sửa sai (cắt lỗ) bằng cách sử dụng lợi thế giao dịch khi không cần nắm giữ tài sản cơ sở và giao dịch ngược chiều để đóng vị thế hợp đồng ngay lập tức nhằm hạn chế tối đa thiệt hại do thua lỗ. 

Nhà đầu tư cũng nên lưu ý, giao dịch phái sinh sẽ bị tính phí và thuế giao dịch. Vì vậy, nên nhớ các khoản phí và thuế này khi tính toán hiệu quả đầu tư chứng khoán phái sinh.

Trong giai đoạn đầu khai trương thị trường CKPS, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội miễn phí giao dịch CKPS cho các CTCK trong thời gian 6 tháng kể từ ngày 10/8/2017. Theo đó, các CTCK sẽ có chính sách ưu đãi phí giao dịch CKPS cho các nhà đầu tư trong thời gian đầu tùy theo chính sách của các CTCK.

Theo Khánh Minh (Tiền phong)

Tin cùng sự kiện Tin chứng khoán

Thị trường bất động sản  Nhà tự điều hòa  ở Nha Trang xuất hiện xanh mượt, ấn tượng trên báo Mỹ Mặt tiền hướng ra một con phố lớn nhưng chủ nhà đã chọn giải pháp “không giống ai” giúp căn nhà trở nên vô cùng đặc...
18/01/2018 10:55
Tiền tệ Nhà đầu tư Việt nháo nhào, hoảng loạn vì tiền ảo Cộng đồng các nhà đầu tư tại Việt Nam vào thời điểm này như đang đứng ngồi trên tổ kiến lửa vì nguy cơ có thể bị mất...
18/01/2018 10:15
Rinh xe Mazda và cơ hội săn những căn hộ cuối cùng tại Tara Residence Với tổng cộng 989 căn hộ, chỉ sau thời gian ngắn tung ra thị trường, dự án Tara Residence do công ty TNHH May Song...
18/01/2018 10:00
Ưu đãi hàng tỷ đồng khi đầu tư những biệt thự cuối cùng ở Bãi Kem Cơ hội đầu tư biệt thự đẳng cấp 5 sao Sun Premier Village Kem Beach Resort ở Nam Phú Quốc chưa bao giờ tốt hơn lúc...
18/01/2018 08:40
Kinh Doanh Kỷ lục khó tin đấu giá cổ phần Lọc dầu Dung Quất: 14,8 triệu đồng/cổ phần Ngày 17/1/2018, Công ty Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) – đơn vị thuộc PVN và hiện đang vận hành Nhà máy lọc dầu Dung Quất...
18/01/2018 08:30
Căn hộ CITIESTO được người mua nhiệt tình đón nhận Thị trường bất động sản đầu năm 2018 đang cho thấy bức tranh hết sức sôi động khi phân khúc căn hộ tầm trung không...
18/01/2018 08:00
Kinh Doanh Vì sao Toyota, Honda tạm ngừng xuất ô tô sang Việt Nam? Quy định xe nhập khẩu phải có giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại xe cơ giới do nước ngoài cung cấp khiến nhiều hãng...
18/01/2018 10:30
Vui chợ Tết Pico, đón quà cực khủng lên tới gần 1 tỷ đồng Từ 02/01 đến 14/02, trong không khí tưng bừng chờ đón Tết Nguyên Đán, đừng quên ghé thăm chợ Tết của điện máy Pico để...
18/01/2018 10:00
Tết Nguyên đán Đào Nhật Tân khoe sắc xuống phố đón Tết sớm Vẫn còn gần 1 tháng nữa mới tới Tết Nguyên đán Mậu Tuất nhưng những cánh đào Nhật Tân đã rục rịch xuống phố chuẩn bị...
18/01/2018 08:25
Kinh Doanh Bỏ lương 7 triệu, về quê trồng  " siêu thực phẩm " , thu gần 1 tỷ Bỏ công việc 7 triệu đồng/tháng ở vị trí kỹ sư điện công nghiệp tại TP. Hồ Chí Minh, anh Nguyễn Văn Lưỡng về quê thôn...
17/01/2018 19:00
Sắm tết trúng vàng tại Vinmart  & amp; Vinmart+ Hàng nghìn giỏ quà Tết phong thuỷ độc đáo, đặc sản tinh hoa ba miền, thực phẩm tươi ngon chất lượng… cùng chương...
17/01/2018 18:00
Kinh Doanh Phát hiện sườn heo Canada, xương ống heo Đức không rõ nguồn gốc Lực lượng chức năng tại TP Cần Thơ đã đi kiểm tra nhiều công ty, cơ sở và phát hiện hàng loạt sản phẩm không rõ nguồn...
17/01/2018 18:00
   
  • Các chuyên mục khác