“Đại phẫu” Nghị định về điều hành giá xăng

Thứ Ba, ngày 04/09/2012, 12:02
Sự kiện: Giá xăng

Tăng giá, hoa hồng thấp, lỗ rồi lại tăng giá, lại lỗ. Để xóa vòng luẩn quẩn này, phải sớm sửa đổi Nghị định 84/NĐ-CP về điều hành giá xăng dầu.

Ba vấn đề có liên quan đến cơ chế quản lý giá xăng dầu được xã hội quan tâm nhất, cần được làm rõ và minh bạch, đó là: Giá cơ sở, lỗ - lãi của doanh nghiệp (DN) và quỹ bình ổn.

Cần minh bạch giá bán

Công thức và cách tính giá cơ sở bao gồm 9 yếu tố rất rõ ràng nhưng việc các cơ sở kinh doanh xăng dầu công bố bảng tính giá cơ sở theo Nghị định 84/2009/NĐ-CP về kinh doanh xăng dầu (ban hành ngày 15/10/2009) chưa được các cơ quan chức năng kiểm chứng, đánh giá tính xác thực của nó bởi nhiều lý do.

Một trong những lý do chính là sự phức tạp của quá trình hạch toán, kinh doanh xăng dầu, đồng thời do hạn chế về nghiệp vụ, năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý ở các cơ quan chức năng.

Sự nghi ngờ của người tiêu dùng đối với những thông tin do các DN xăng dầu công bố là có cơ sở. Bằng chứng là lâu nay điệp khúc mà các DN kinh doanh xăng dầu luôn “ca” là lỗ, thậm chí ở không ít thời điểm “dầu sôi, lửa bỏng”, cả ngân sách Nhà nước và người tiêu dùng đều phải bỏ tiền vào quỹ bình ổn để hỗ trợ, bù lỗ cho DN để họ khỏi tăng giá.

Vậy mà khi lên sàn, DN kinh doanh xăng dầu chiếm thị phần lớn nhất Việt Nam (Petrolimex, gần 60%) có bản cáo bạch tài chính cho thấy năm 2008 lãi hơn 913 tỉ đồng, năm 2009 lãi 2.880 tỉ đồng, năm 2010 lãi 81 tỉ đồng, năm 2011 lãi khoảng 598 tỉ đồng! Đây cũng là một dấu hỏi, nghi ngờ bảng giá tính cơ sở của DN kinh doanh xăng dầu đã công bố là không đáng tin cậy.

Theo ý kiến của người tiêu dùng, điều quan trọng là phải kiểm tra được sự minh bạch, hợp lý của một số yếu tố trong cơ cấu bảng tính giá cơ sở trong mỗi lít xăng để lấy làm căn cứ xem xét giá bán đã hợp lý hay chưa.

“Đại phẫu” Nghị định về điều hành giá xăng - 1

Giá xăng ở nước ta thời gian qua tăng nhiều hơn giảm, mức tăng thường mạnh nhưng giảm nhỏ giọt

Tháo gỡ vòng luẩn quẩn

Trong việc thành lập và sử dụng quỹ bình ổn giá xăng dầu, DN là đối tượng hưởng lợi trước tiên, được sử dụng tạo nguồn vốn lưu động mà không phải đi vay, không phải trả lãi; Nhà nước có thêm công cụ để điều tiết giá, kiềm chế lạm phát, ổn định an sinh xã hội.

Tuy nhiên, việc trích lập, sử dụng và điều hành quỹ bình ổn giá xăng dầu còn nhiều bất cập và dễ bị DN lợi dụng. Năm ngoái, qua kiểm tra, Bộ Tài chính đã kết luận Petrolimex sử dụng sai quỹ bình ổn 1.200 tỉ đồng, thay vì dùng để bù vào chênh lệch giá bán, DN này đem bù lỗ kinh doanh của đơn vị mình.

Quỹ bình ổn là một khoản trả trước của người tiêu dùng giao cho DN quản lý để ổn định giá khi biến động theo sự điều hành của Nhà nước, song cách vận hành quỹ chưa phù hợp. Theo Nghị định 84 NĐ-CP, bất kể giá xăng dầu thế giới có tăng hay giảm thì trong giá cơ sở vẫn phải có trích quỹ bình ổn.

Điều này không hợp lý vì tình hình kinh doanh của các DN đầu mối không giống nhau, có DN lãi, có DN lỗ, vậy lỗ thì sao cứ phải trích nộp vào quỹ? Nhận thấy bất cập này, Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị Bộ Tài chính, Chính phủ nghiên cứu thay đổi chính sách để có cơ chế trích quỹ và sử dụng phù hợp hơn.
Sau những lần tăng giá xăng dầu, thị trường này đã bộc lộ nhiều bất ổn. Tăng giá, hoa hồng thấp, lỗ rồi lại tăng giá, lại lỗ, đó là một vòng luẩn quẩn mà việc  điều hành giá xăng dầu đang vấp phải khi giao quyền định giá cho DN.

Hướng tháo gỡ vòng luẩn quẩn này cho thấy cần nhanh chóng sửa đổi Nghị định 84/NĐ-CP về điều hành giá xăng dầu theo cơ chế thị trường. Khi nghị định này còn nhiều bất cập và chậm được sửa đổi thì không nên để DN độc quyền định giá mặt hàng chiến lược quan trọng như xăng dầu.

PGS-TS NGÔ TRÍ LONG (Nguyên phó viện trưởng Viện Nghiên cứu Khoa học Giá cả - Bộ Tài chính)

Theo Người Lao Động

Tin cùng sự kiện Giá xăng

Thời sự Bạo lực tình dục: Chồng vì sĩ diện mà phải  " phục vụ "  vợ Vì sĩ diện, anh M. buộc phải thể hiện mình là một người đàn ông mạnh mẽ, phải “phục vụ” vợ.
18/11/2017 00:30
Áp thấp nhiệt đới Áp thấp nhiệt đới sắp mạnh lên thành bão, TP.HCM họp khẩn  Chiều 17.11, UBND TP.HCM cùng các sở ngành, quận huyện đã họp khẩn để triển khai phương án phòng tránh, ứng phó với...
17/11/2017 22:25
Tin nóng Sau gọi điện về nhà nói bị lạc, người đàn ông mất tích bí ẩn Đêm tối, anh Q. gọi điện về nhà nói say rượu đi lạc ở bến sông. Sáng hôm sau, người dân phát hiện xe máy ở bến sông,...
17/11/2017 21:35
Cuộc chiến đòi lại vỉa hè Bãi giữ xe của  cấp dưới  bị ông Hải  xử  được đề xuất làm công trình công cộng Bãi giữ xe “khủng” ở phía sau Nhà hát thành phố bị ông Đoàn Ngọc Hải cho ngưng hoạt động 3 tháng trước được đề xuất...
17/11/2017 21:03
Sự kiện nổi bật 24h Nóng 24h qua: Bảo vệ BV Bạch Mai chặn xe cứu thương gây bức xúc cộng đồng mạng Bảo vệ chặn xe cứu thương vào viện, lãnh đạo BV Bạch Mai xin lỗi; áp thấp nhiệt đới khả năng mạnh thành bão, đi vào...
17/11/2017 20:00
Tin nóng Cháy nổ tại căn nhà nghi điểm sang chiết gas, cả khu dân cư tháo chạy Sau nhiều tiếng nổ lớn ngọn lửa bùng cháy dữ dội kèm theo mùi gas bốc ra nồng nặc, cả trăm người dân tháo chạy trong...
17/11/2017 19:51
Những ngôi sao vướng vòng lao lý Phút bồng bột của tay vợt hàng đầu thế giới và  vết chàm  cuộc đời Từng được coi là biểu tượng của làng thể thao Nhật Bản, chỉ vì một phút nông nổi không thể vượt qua được những cám dỗ...
18/11/2017 04:00
Tin pháp luật Dâm ô với trẻ em, Nguyễn Khắc Thủy lãnh án 3 năm tù giam Bị cáo Nguyễn Khắc Thủy một mực khẳng định không có tội và doạ nếu tuyên có tội thì bị cáo sẽ tự thiêu.
17/11/2017 21:25
Tin pháp luật Tiếng hát rong của một giang hồ Để đi đến quyết định làm người hát rong lang thang, ông Đáng đã mất ngủ nhiều đêm. Bởi lẽ, cái sĩ diện của đấng nam...
17/11/2017 19:00
Tin pháp luật Tiết lộ dấu vết tẩy xoá, sửa chữa trong hồ sơ vụ 1 cú đấm đoạt mạng đồng nghiệp Phát hiện một số biên bản trong hồ sơ vụ án bị tẩy xóa không có xác nhận, Tòa án đã triệu tập điều tra viên thụ lý vụ...
17/11/2017 13:30
Xót lòng những vụ xâm hại trẻ em Nguyễn Khắc Thủy kêu khó thở trước phiên xử dâm ô Bị cáo Nguyễn Khắc Thủy và luật sư bào chữa yêu cầu hoãn phiên tòa. Tuy nhiên, HĐXX không chấp thuận.
17/11/2017 10:03
Tin ngắn Bắt tại trận cặp vợ chồng chuyên giật bông tai trẻ em Phát hiện trẻ em đeo bông tai bằng vàng ở nơi đông người, Tuấn bám theo giật lấy rồi đưa cho vợ cất giấu.
17/11/2017 09:30
   
  • Các chuyên mục khác