Kiêng kỵ trong ngày tết vì sợ “điềm báo”

Thứ Năm, ngày 30/01/2014, 00:05
Sự kiện: Tết Nguyên đán 2016

“Điềm” là hiện tượng tự nhiên báo trước biến cố sắp xảy ra. Chẳng hạn, bát đĩa bị vỡ trong ngày đầu năm mới, người ta tin đó là điềm báo cho sự đổ vỡ”.

Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải - Viện phó Viện nghiên cứu ứng dụng tiềm năng con người cho rằng, người Việt quan niệm ngày mồng 1 Tết là ngày đại diện cho cả năm. Do vậy, nếu ngày này gặp “điềm tốt”, cả năm sẽ may mắn, ngược lại, gặp “điềm xấu” sẽ xui xẻo cả năm. Do vậy, người Việt thường có nhiều điều kiêng kỵ trong ngày tết để tránh “điềm xấu”.

Ông lý giải, “điềm” là hiện tượng tự nhiên báo trước biến cố sắp xảy ra. Ví dụ như trong nhà có cái bát, cái gương bị vỡ, người ta tin đó là điềm báo cho việc chẳng lành. “Không ai tổng kết được việc đúng sai đến đâu, nhưng qua những điềm báo, người ta nghiệm lại thấy nhiều điều dường như là có thật”, ông cho hay.

Kiêng kỵ trong ngày tết vì sợ  “điềm báo” - 1

Theo quan niệm dân gian, nếu cho lửa là cho mất đi cái “đỏ” của mình.

Ông Hải cũng cho rằng, “điềm” là hiện tượng “ngẫu nhiên song hành”, “nó” cùng xảy ra, không phải cái này là nguyên nhân của cái kia. Ví dụ, năm 1976, tại tỉnh Cát Lâm, Trung Quốc, có trận mưa thiên thạch.

Trước đó, trong lịch sử Trung Quốc có nhiều trận mưa thiên thạch rơi trước khi một số “đại nhân vật” qua đời, do vậy người ta tin trận mưa thiên thạch năm 1976 là điềm báo chẳng lành. Cùng năm đó, Mao Trạch Đông và  Thủ tướng Chu Ân Lai qua đời.

Nhà nghiên cứu văn hóa tín ngưỡng dân gian (thuộc Bảo tàng DTH Việt Nam) - ông Vũ Hồng Thuật cho rằng, một số tục kiêng kỵ tạo nên những nét riêng cho ngày Tết. Nguyên nhân từ việc quan niệm ngày mùng 1 tết là mở đầu một năm, giao thời năm mới, năm cũ nên người ta kiêng kỵ điều xấu để được an toàn và may mắn trong cả năm.

Một vài tục kiêng ngày tết của người Việt

Kiêng quét nhà: Nhà nghiên cứu Vũ Hồng Thuật cho rằng, người việt có quan niệm, trong ngày tết ông thần tài ở đâu đó trong nhà. Nếu quét nhà sẽ quét luôn cả ông thần tài đi. Do vậy, trước giao thừa phải quét nhà sạch sẽ để ngày tết không phải quét.

Kiêng cho lửa: Theo nhà nghiên cứu Vũ Hồng Thuật, trong quan niệm dân gian, lửa màu đỏ là tượng trung cho “vận đỏ”, may mắn. Nếu cho lửa là cho mất đi cái “đỏ” của mình.

Kiêng làm vỡ chén bát: Vỡ bát chén biểu tượng cho sự rạn nứt, tan vỡ trong cuộc sống. Do vậy, nếu làm vỡ bát chén trong ngày tết, người ta tin đó là điềm báo cho sự đổ vỡ xảy ra trong năm đó.

Kiêng đổ rác: Tục kiêng đổ rác xuất phát từ câu chuyện, có một người lái buôn đi qua hồ Thanh Thảo được Thủy thần tặng nàng hầu tên là Như Nguyệt. Ông trở nên giàu có, tiền bạc đầy nhà. Năm ấy, vào ngày mồng Một Tết, Như Nguyệt mắc lỗi nhỏ, bị ông chủ đánh đập nên biến vào đống rác. Người lái buôn không biết, mang rác đổ đi. Từ đấy, ông lại nghèo như xưa.

Cũng có quan niệm cho rằng, hồn vạn vật ẩn chứa trong rác rưởi, hồn lúa ẩn chứa trong cọng rơm khi đốt hoặc vứt sẽ làm mất đi các linh hồn.

Kiêng nói tục, cãi nhau, nói giông: Ngày đầu năm, ta phải hết sức tránh những ngôn ngữ, hành động có thể đem lại sự không may mắn bởi sẽ bị giông cả năm.

Kiêng tắt bếp: Bởi người ta tin rằng, nếu bếp “lạnh tanh” nghĩa là không có gì để nấu ăn. Do vậy, sau khi nấu cơm cúng tất niên xong, không dược tắt lửa, đổ trấu vào để giữ lủa. Bếp luôn đỏ lửa ngày tết thì cả năm sẽ có nhiều thứ để nấu ăn. Tuy nhiên, tục kiêng này bị mai một bởi giờ đây người dan dùng nhiều đến bếp từ, bếp ga.

Kiêng giặt quần áo vào mùng 1, mùng 2: Theo tín ngưỡng dân gian, hai ngày đầu năm là ngày sinh của thủy thần nên cần kiêng giặt quần áo để không mạo phạm đến thần.

Kiêng ăn thịt chó, cá mè, thịt vịt… Nếu ăn những thứ này vào dịp đầu năm hay đầu tháng sẽ xui xẻo. Một số vùng miền Trung không ăn tôm vì sợ đi giật lùi như tôm. Nếu ăn trong ngày Tết, công việc sang năm sẽ lùi chứ không thể tiến tới. Có nơi kiêng ăn cá mực vì sợ “đen như mực”.

Kiêng mai táng: Ngày Tết Nguyên Đán là ngày mở đầu cho vận hội hanh thông của cả một năm, có ý nghĩa rất thiêng liêng, ngày vui của toàn dân tộc. Gia đình phải tạm gác nỗi buồn, chờ qua 3 ngày tết mới được mai táng. Hiện nay, nhiều nơi chỉ kiêng mai táng ngày mùng 1 Tết.

Theo Dương Tùng (khampha.vn)

Tin cùng sự kiện Tết Nguyên đán 2016

Thời sự Bạo lực tình dục: Chồng vì sĩ diện mà phải  " phục vụ "  vợ Vì sĩ diện, anh M. buộc phải thể hiện mình là một người đàn ông mạnh mẽ, phải “phục vụ” vợ.
18/11/2017 00:30
Áp thấp nhiệt đới Áp thấp nhiệt đới sắp mạnh lên thành bão, TP.HCM họp khẩn  Chiều 17.11, UBND TP.HCM cùng các sở ngành, quận huyện đã họp khẩn để triển khai phương án phòng tránh, ứng phó với...
17/11/2017 22:25
Tin nóng Sau gọi điện về nhà nói bị lạc, người đàn ông mất tích bí ẩn Đêm tối, anh Q. gọi điện về nhà nói say rượu đi lạc ở bến sông. Sáng hôm sau, người dân phát hiện xe máy ở bến sông,...
17/11/2017 21:35
Cuộc chiến đòi lại vỉa hè Bãi giữ xe của  cấp dưới  bị ông Hải  xử  được đề xuất làm công trình công cộng Bãi giữ xe “khủng” ở phía sau Nhà hát thành phố bị ông Đoàn Ngọc Hải cho ngưng hoạt động 3 tháng trước được đề xuất...
17/11/2017 21:03
Sự kiện nổi bật 24h Nóng 24h qua: Bảo vệ BV Bạch Mai chặn xe cứu thương gây bức xúc cộng đồng mạng Bảo vệ chặn xe cứu thương vào viện, lãnh đạo BV Bạch Mai xin lỗi; áp thấp nhiệt đới khả năng mạnh thành bão, đi vào...
17/11/2017 20:00
Tin nóng Cháy nổ tại căn nhà nghi điểm sang chiết gas, cả khu dân cư tháo chạy Sau nhiều tiếng nổ lớn ngọn lửa bùng cháy dữ dội kèm theo mùi gas bốc ra nồng nặc, cả trăm người dân tháo chạy trong...
17/11/2017 19:51
Những ngôi sao vướng vòng lao lý Phút bồng bột của tay vợt hàng đầu thế giới và  vết chàm  cuộc đời Từng được coi là biểu tượng của làng thể thao Nhật Bản, chỉ vì một phút nông nổi không thể vượt qua được những cám dỗ...
18/11/2017 04:00
Tin pháp luật Dâm ô với trẻ em, Nguyễn Khắc Thủy lãnh án 3 năm tù giam Bị cáo Nguyễn Khắc Thủy một mực khẳng định không có tội và doạ nếu tuyên có tội thì bị cáo sẽ tự thiêu.
17/11/2017 21:25
Tin pháp luật Tiếng hát rong của một giang hồ Để đi đến quyết định làm người hát rong lang thang, ông Đáng đã mất ngủ nhiều đêm. Bởi lẽ, cái sĩ diện của đấng nam...
17/11/2017 19:00
Tin pháp luật Tiết lộ dấu vết tẩy xoá, sửa chữa trong hồ sơ vụ 1 cú đấm đoạt mạng đồng nghiệp Phát hiện một số biên bản trong hồ sơ vụ án bị tẩy xóa không có xác nhận, Tòa án đã triệu tập điều tra viên thụ lý vụ...
17/11/2017 13:30
Xót lòng những vụ xâm hại trẻ em Nguyễn Khắc Thủy kêu khó thở trước phiên xử dâm ô Bị cáo Nguyễn Khắc Thủy và luật sư bào chữa yêu cầu hoãn phiên tòa. Tuy nhiên, HĐXX không chấp thuận.
17/11/2017 10:03
Tin ngắn Bắt tại trận cặp vợ chồng chuyên giật bông tai trẻ em Phát hiện trẻ em đeo bông tai bằng vàng ở nơi đông người, Tuấn bám theo giật lấy rồi đưa cho vợ cất giấu.
17/11/2017 09:30
   
  • Các chuyên mục khác