Vì sao tháng 1 Âm lịch được gọi là tháng Giêng?

Thứ Năm, ngày 05/01/2017, 00:40
Sự kiện: Tết Nguyên đán , Thời sự

Dân gian vẫn hay gọi tháng 1 Âm lịch là tháng Giêng. Vậy nguồn gốc, ý nghĩa của tháng Giêng là gì?

Vì sao tháng 1 Âm lịch được gọi là tháng Giêng? - 1

Ngày đầu tiên của tháng Giêng được gọi là Tết Nguyên đán. Ảnh minh họa.

Trao đổi với PV, Giáo sư Kiều Thu Hoạch – Nghiên cứu viên cao cấp của Viện nghiên cứu Văn hóa dân gian cho biết, xét về ngữ âm lịch sử, chữ Giêng bắt nguồn từ chữ Chính trong tiếng Hán.

“Người Trung Quốc gọi tháng 1 Âm lịch là Chính nguyệt. Chữ Chính trong tiếng Hán khi chuyển sang chữ Nôm đều có vần “iêng”. Vì thế, người Việt gọi tháng 1 Âm lịch là tháng Giêng”, Giáo sư Hoạch nói.

Giáo sư Hoạch lấy ví dụ thêm: “tứ chính chấn” trong tiếng Hán, sang Nôm đọc thành “tứ chiếng” trong câu nói “trai tứ chiếng, gái giang hồ”.

Theo Giáo sư Hoạch, ngày đầu tiên của tháng Giêng được gọi là Tết Nguyên đán. Nguyên ở đây có nghĩa là thứ nhất, người đứng đầu như nguyên soái, nguyên thủ quốc gia… Và đặc biệt, trong Âm lịch, tháng Giêng là tháng không được phép nhuận. Đa phần các lễ hội của Việt Nam hiện nay tập trung trong tháng Giêng.

Giáo sư Trần Lâm Biền, nhà nghiên cứu văn hóa Việt Nam cũng cho rằng, nguồn gốc của chữ Giêng trong tháng Giêng bắt nguồn từ chữ Chính trong tiếng Hán.

“Tháng 1 Âm lịch người Trung Quốc gọi là Chính nguyệt. Nguyệt nghĩa là trăng nhưng cũng có nghĩa là tháng. Chính nguyệt là tháng chính, tháng đầu tiên của năm. Chính tương đồng với chiếng, qua thời gian, người ta đọc chệch âm thành Giêng”, giáo sư Biền giải thích.

Theo giáo sư Biền, trong tháng Giêng người ta thường kiêng kị làm việc xấu bởi đây là tháng khởi đầu của năm mới, tháng đầy sự tốt đẹp nên con người làm điều không hay sẽ dông cả năm.

Ngoài ra, trong tháng Giêng, người Việt có một tục lệ là cúng Rằm tháng Giêng và đi chùa lễ Phật để cầu mong những điều may mắn, tốt đẹp. Dân gian có câu “Cúng quanh năm không bằng cúng rằm tháng Giêng” để nói về ý nghĩa quan trọng của ngày này.

Lễ rằm tháng Giêng xưa còn thường gọi là Tết muộn bởi, những gia đình khá giả tiếp tục ăn Tết và chơi mai, đào nở muộn; những người đi làm ăn xa ở lại qua ngày rằm tháng Giêng mới lên đường; những người không may đau yếu vào đúng dịp Tết, sau Tết đã khoẻ mạnh trở lại hoặc nhiều gia đình có người chết vào dịp Tết Nguyên đán được ăn Tết bù.

Theo Triệu Quang (Dân Việt)

Tin cùng sự kiện Tết Nguyên đán

Tin nóng Hé lộ nguyên nhân sập cầu ở Sài Gòn, ô tô rơi xuống sông Người đứng đầu Sở GTVT TP.HCM đã thông tin về nguyên nhân sập cầu Long Kiểng (huyện Nhà Bè, TP.HCM).
20/01/2018 07:58
Vụ Trịnh Xuân Thanh Xét xử Trịnh Xuân Thanh, Đinh Mạnh Thắng tội Tham ô tài sản tại PVP Land từ 24/1 Theo kế hoạch, từ ngày 24/01 đến ngày 06/02/2018, TAND Hà Nội sẽ xét xử Trịnh Xuân Thanh và đồng phạm trong vụ án...
20/01/2018 08:17
Tin nóng Ảnh: Cảnh sát trắng đêm phong tỏa hiện trường cầu sập, ô tô rơi xuống sông Nghe tiếng hét lớn, nhiều người chạy ra cầu hơn nửa thế kỷ ở Sài Gòn kiểm tra thì tá hỏa phát hiện cầu đã sập, ô tô...
20/01/2018 08:00
Thời sự Xứ sở sương mù đẹp nhất Việt Nam bị  băm nát , du khách chán nản Không còn vẻ đẹp hoang sơ, hồn nhiên của một nơi từng được mệnh danh là “thiên đường du lịch”; Sa Pa giờ đây ngổn...
20/01/2018 00:30
Tin nóng Sập cầu ở Sài Gòn, nhiều phương tiện rơi sông Một nhịp cầu ở Sài Gòn bị sập khiến nhiều phương tiện rơi xuống sông vào đêm 19.1.
19/01/2018 23:45
Tin ngắn Lửa cháy ngùn ngụt tại đèn trang trí Tết ở trung tâm Sài Gòn Đèn trang trí Tết ở trung tâm Sài Gòn bất ngờ bốc cháy ngùn ngụt khiến nhiều người đi đường hốt hoảng vào tối 19.1.
19/01/2018 22:02
Phụ nữ Ấn Độ và nỗi ám ảnh về bạo hành, hiếp dâm Tâm sự đẫm nước mắt của người vợ bị chồng dùng dao cắt đứt mũi vì 17 triệu Bị gả chồng từ thuở 17, từ đó, thiếu phụ này phải sống trong cảnh địa ngục trần gian. Cô thường xuyên bị gã chồng vũ...
20/01/2018 04:00
Tin nóng Số phận hẩm hiu của chủ tiệm may xinh đẹp bị trai Tây tẩm xăng đốt Tức tốc ra Hà Nội chăm sóc con gái bị bạn trai người nước ngoài tẩm xăng đốt gây bỏng nặng, bà Hoa đau xót kể lại số...
19/01/2018 21:00
Tin ngắn Clip: Vừa bước xuống xe, tài xế bị nhóm thanh niên đánh đập dã man Bị nhóm đối tượng cầm gậy đánh và đá vào người nhưng anh V.T chỉ nằm ôm đầu, không có động thái chống cự.
19/01/2018 19:39
Tin pháp luật Bi kịch của cuộc tình qua sóng phát thanh Một tử thi bị cháy biến dạng, nằm ở góc vắng khu du lịch sinh thái. Trong đống tro tàn chỉ còn sót một chiếc nhẫn...
19/01/2018 19:00
Tệ nạn mại dâm Ông chủ trẻ mở 2 quán cafe gội đầu tổ chức bán dâm Khoảng 20h ngày 18-1, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Bến Tre phối hợp với Công an TP Bến Tre bắt quả tang 2 tụ...
19/01/2018 16:09
Tin pháp luật Một mình chở 5 con hổ đông lạnh đem bán Ngày 19-1, Công an tỉnh Quảng Ninh cho biết, cơ quan điều tra đã khởi tố và bắt giam đối với Hoàng Đình Quân (28...
19/01/2018 16:05
   
  • Các chuyên mục khác